ಪರಿವಿಡಿ:
ಅನುಕ್ರಮಣಿಕಾಪರ್ವ - ಪರ್ವಸಂಗ್ರಹಪರ್ವ - ಪೌಷ್ಯಪರ್ವ - ಪೌಲೋಮಪರ್ವ - ಆಸ್ತೀಕಪರ್ವ - ಅಂಶಾವತರಣಪರ್ವ - ಸಂಭವಪರ್ವ

ಅನುಕ್ರಮಣಿಕಾಪರ್ವ

• ಗ್ರಂಥದ ಉಪಕ್ರಮ:
  ಗ್ರಂಥದಲ್ಲಿ ಬರುವ ವಿಷಯಗಳ ಸಂಕ್ಷೇಪಸೂಚೀ ಮತ್ತು ಮಹಾಭಾರತದ ಮಹಿಮೆ

ಪರ್ವಸಂಗ್ರಹಪರ್ವ

• ಸಮಂತಪಂಚಕಕ್ಷೇತ್ರವರ್ಣನೆ : ಅಕ್ಷೌಹಿಣೀಸೇನೆಯ ಪ್ರಮಾಣ : ಮಹಾಭಾರತದಲ್ಲಿ ವರ್ಣಿತವಾಗಿರುವ ಪರ್ವಗಳಲ್ಲಿನ ಸಂಕ್ಷಿಪ್ತವಿಷಯ : ಮಹಾಭಾರತದ ಶ್ರವಣ-ಪಠನಗಳ ಫಲ

ಪೌಷ್ಯಪರ್ವ

• ಜನಮೇಜಯನಿಗೆ ಸರಮೆಯ ಶಾಪ : ಜನಮೇಜಯನು ಸೋಮಶ್ರವರನ್ನು ಪುರೋಹಿತರನ್ನಾಗಿ ಆರಿಸಿಕೊಂಡುದು : ಆರುಣಿ, ಉಪಮನ್ಯು, ವೇದ ಮತ್ತು ಉತ್ತಂಕ–ಇವರ ಗುರುಭಕ್ತಿ : ಉತ್ತಂಕನು ಸರ್ಪಯಾಗಮಾಡಲು ಜನಮೇಜಯನನ್ನು ಪ್ರೋತ್ಸಾಹಿಸಿದುದು

ಪೌಲೋಮಪರ್ವ

• ಕಥಾಪ್ರವೇಶ
• ಭೃಗುಮಹರ್ಷಿಯ ಆಶ್ರಮಕ್ಕೆ ಪುಲೋಮರಾಕ್ಷಸನ ಆಗಮನ ಮತ್ತು ಅಗ್ನಿಯೊಡನೆ ಅವನ ಸಂಭಾಷಣೆ
• ಚ್ಯವನನ ಜನ್ಮ : ಅವನ ತೇಜಸ್ಸಿನಿಂದ ರಾಕ್ಷಸನು ಭಸ್ಮವಾದುದು : ಭೃಗುಮಹರ್ಷಿಯು ಅಗ್ನಿದೇವನಿಗೆ ಶಾಪವಿತ್ತುದು
• ಭೃಗುಮಹರ್ಷಿಯ ಶಾಪದಿಂದ ಕುಪಿತನಾದ ಅಗ್ನಿಯು ಅದೃಶ್ಯನಾದುದು : ಬ್ರಹ್ಮನು ಅಗ್ನಿಯ ಶಾಪವನ್ನು ಸಂಕೋಚಗೊಳಿಸಿ ಸಮಾಧಾನಪಡಿಸಿದುದು
• ಪ್ರಮದ್ವರೆಯ ಜನ್ಮ : ರುರುವಿನೊಡನೆ ಅವಳ ವಿವಾಹದ ಪ್ರಯತ್ನ : ವಿವಾಹಕ್ಕೆ ಮೊದಲೇ ಸರ್ಪದಂಶನದಿಂದ ಪ್ರಮದ್ವರೆಯ ಮರಣ
• ರುರುವಿನ ಅರ್ಧಾಯುಷ್ಯದಿಂದ ಪ್ರಮದ್ವರೆಯು ಜೀವಿಸಿದುದು : ರುರುವಿನೊಡನೆ ಪ್ರಮದ್ವರೆಯ ವಿವಾಹ : ಸರ್ಪಗಳ ನಾಶಕ್ಕೆ ರುರುವಿನ ನಿಶ್ಚಯ : ಡುಂಡುಭನೊಡನೆ ಸಮಾಗಮ
• ರುರು-ಡುಂಡುಭರ ಸಂಭಾಷಣೆ
• ಡುಂಡುಭನ ಆತ್ಮಕಥೆ : ಡುಂಡುಭನಿಂದ ರುರುವಿಗೆ ಅಹಿಂಸೋಪದೇಶ
• ಜನಮೇಜಯರಾಜನ ಸರ್ಪಸತ್ರದ ವಿಷಯದಲ್ಲಿ ರುರುವಿನ ಜಿಜ್ಞಾಸೆ

ಆಸ್ತೀಕಪರ್ವ

• ಜರತ್ಕಾರುವು ಪಿತೃದೇವತೆಗಳ ಅನುರೋಧದಂತೆ ವಿವಾಹವಾಗಲು ಒಪ್ಪಿದುದು
• ವಾಸುಕಿಯ ತಂಗಿಯಾದ ಜರತ್ಕಾರುವಿನೊಡನೆ ಮಹರ್ಷಿಯಾದ ಜರತ್ಕಾರುವಿನ ವಿವಾಹ
• ಆಸ್ತೀಕನ ಜನ್ಮ ಮತ್ತು ಸರ್ಪಯಾಗದಲ್ಲಿ ಹತರಾಗುತ್ತಿದ್ದ ಸರ್ಪಗಳ ರಕ್ಷಣೆ
• ಕದ್ರೂ ಮತ್ತು ವಿನತೆಯರಿಗೆ ಕಶ್ಯಪರಿಂದ ವರದಾನ ಮತ್ತು ಅವರಿಂದ ಪುತ್ರಪ್ರಾಪ್ತಿಯಾದುದು
• ಮೇರುಪರ್ವತದ ಮೇಲೆ ಅಮೃತಪ್ರಾಪ್ತಿಗಾಗಿ ಸಮಾಲೋಚಿಸುತ್ತಿದ್ದ ದೇವತೆಗಳಿಗೆ ಶ್ರೀಮನ್ನಾರಾಯಣನು ಸಮುದ್ರಮಥನಮಾಡಲು ಸಲಹೆ ನೀಡಿದುದು
• ದೇವತೆಗಳು ಮತ್ತು ದೈತ್ಯರು ಸೇರಿ ಅಮೃತಕ್ಕಾಗಿ ಸಮುದ್ರವನ್ನು ಕಡೆದುದು : ಅನೇಕರತ್ನಗಳೊಡನೆ ಅಮೃತದ ಉತ್ಪತ್ತಿ : ಶ್ರೀಮಹಾವಿಷ್ಣುವು ಮೋಹಿನೀ ರೂಪವನ್ನು ಧರಿಸಿ ಅಮೃತವನ್ನು ಅಪಹರಿಸಿದುದು
• ದೇವತೆಗಳು ಅಮೃತಪಾನಮಾಡಿದುದು : ದೇವಾಸುರರ ಯುದ್ಧ : ದೇವತೆಗಳ ವಿಜಯ
• ಕದ್ರೂ ಮತ್ತು ವಿನತೆಯರ ಪಂದ್ಯ : ಕದ್ರುವು ತನ್ನ ಮಕ್ಕಳಿಗೆ ಶಾಪಕೊಟ್ಟುದು : ಅದಕ್ಕೆ ಬ್ರಹ್ಮನ ಅನುಮೋದನೆ
• ಸಮುದ್ರದ ವಿಸ್ತಾರವರ್ಣನೆ
• ಸರ್ಪಗಳು ಕುದುರೆಯ ಬಾಲವನ್ನು ಕಪ್ಪಾಗಿ ಮಾಡಿದುದು
• ಪರಾಜಿತಳಾದ ವಿನತೆಯು ಕದ್ರುವಿಗೆ ದಾಸಿಯಾದುದು : ಗರುಡನ ಜನನ : ದೇವತೆಗಳಿಂದ ಗರುಡನ ಸ್ತತಿ ....
• ಗರುಡನು ತನ್ನ ಶರೀರವನ್ನೂ, ತೀಕ್ಷ್ಣವಾದ ತೇಜಸ್ಸನ್ನೂ ಉಪಸಂಹರಿಸಿದುದು : ಕೋಪದಿಂದುಂಟಾದ ಸೂರ್ಯನ ತೀಕ್ಷ್ಣತೇಜಸ್ಸನ್ನು ಶಾಂತಗೊಳಿಸಲು ಅರುಣನು ಸೂರ್ಯನ ಸಾರಥ್ಯ ವಹಿಸಿದುದು
• ಸೂರ್ಯನ ತಾಪಕ್ಕೆ ಸಿಕ್ಕಿ ಮೂರ್ಛೆಹೊಂದಿದ ಮಕ್ಕಳ ರಕ್ಷಣೆಗಾಗಿ ಕದ್ರುವು ಇಂದ್ರನನ್ನು ಸ್ತುತಿಸಿದುದು
• ಇಂದ್ರನ ವರಪ್ರದಾನ : ಮಳೆಯಿಂದ ಸರ್ಪಗಳ ಪ್ರಸನ್ನತೆ
• ರಾಮಣೀಯಕದ್ವೀಪದ ವನವರ್ಣನೆ : ತಾಯಿಯನ್ನು ದಾಸ್ಯಜೀವನದಿಂದ ವಿಮೋಚಿಸಲು ಸರ್ಪಗಳೊಡನೆ ಗರುಡನ ಸಮಾಲೋಚನೆ
• ಅಮೃತವನ್ನು ತರಲು ಗರುಡನ ಪ್ರಯಾಣ : ತಾಯಿಯ ನಿರ್ದೇಶನದಂತೆ ನಿಷಾದರನ್ನು ಭಕ್ಷಿಸಿದುದು
• ಕಶ್ಯಪರು ಗರುಡನಿಗೆ ಆನೆ ಮತ್ತು ಆಮೆಗಳ ಪೂರ್ವಜನ್ಮದ ವೃತ್ತಾಂತವನ್ನು ಹೇಳಿದುದು : ಗರುಡನು ಆನೆ ಮತ್ತು ಆಮೆಗಳನ್ನೆತ್ತಿಕೊಂಡು ವಟವೃಕ್ಷದ ಮೇಲೆ ಕುಳಿತಾಗ ವಟವೃಕ್ಷದ ರೆಂಬೆಯು ಮುರಿದುಹೋದುದು
• ಗರುಡನು ಕಶ್ಯಪರನ್ನು ಪುನಃ ಸಂದರ್ಶಿಸಿದುದು : ಕಶ್ಯಪರ ಪ್ರಾರ್ಥನೆಯಂತೆ ಗರುಡನು ಕಚ್ಚಿಕೊಂಡಿದ್ದ ರೆಂಬೆಯನ್ನು ವಾಲಖಿಲ್ಯರು ಬಿಟ್ಟುಹೋದುದು : ಗರುಡನು ನಿರ್ಜನವಾದ ಪರ್ವತದ ಮೇಲೆ ರೆಂಬೆಯನ್ನು ಹಾಕಿದುದು
• ಇಂದ್ರನು ವಾಲಖಿಲ್ಯರಿಗೆ ಅಪಮಾನಮಾಡಿದುದು : ವಾಲಖಿಲ್ಯರ ತಪಃಪ್ರಭಾವದಿಂದ ಅರುಣ ಮತ್ತು ಗರುಡರ ಉತ್ಪತ್ತಿ
• ಗರುಡನು ದೇವತೆಗಳೊಡನೆ ಯುದ್ಧಮಾಡಿದುದು : ದೇವತೆಗಳ ಪರಾಜಯ
• ಗರುಡನು ಅಮೃತವನ್ನು ತೆಗೆದುಕೊಂಡು ಪಲಾಯನ ಮಾಡಿದುದು : ಮಾರ್ಗದಲ್ಲಿ ವಿಷ್ಣುವಿನಿಂದ ಗರುಡನು ವರವನ್ನು ಪಡೆದುದು : ಇಂದ್ರನು ಗರುಡನ ಮೇಲೆ ವಜ್ರಾಯುಧವನ್ನು ಪ್ರಯೋಗಿಸಿದುದು
• ಇಂದ್ರ ಮತ್ತು ಗರುಡರ ಮೈತ್ರಿ : ಗರುಡನು ಅಮೃತವನ್ನು ತೆಗೆದುಕೊಂಡು ಸರ್ಪಗಳ ಸಮೀಪಕ್ಕೆ ಹೋದುದು : ದಾಸ್ಯಭಾವದಿಂದ ವಿನತೆಯ ವಿಮೋಚನೆ : ಇಂದ್ರನು ಅಮೃತವನ್ನು ಅಪಹರಿಸಿಕೊಂಡು ಸ್ವರ್ಗಕ್ಕೆ ಹಿಂದಿರುಗಿದುದು
• ಸರ್ಪಪ್ರಮುಖರ ನಾಮಧೇಯಗಳು
• ಆದಿಶೇಷನ ತಪಸ್ಸು : ಬ್ರಹ್ಮನ ಆದೇಶದಂತೆ ಭೂಧಾರಣೆ
• ಶಾಪದಿಂದ ಪಾರಾಗಲು ಸರ್ಪಗಳ ಪರಸ್ಪರ ಪರಾಮರ್ಶೆ
• ವಾಸುಕಿಯ ತಂಗಿಯಾದ ಜರತ್ಕಾರುವನ್ನು ಜರತ್ಕಾರುಮಹರ್ಷಿಗೆ ಮದುವೆಮಾಡಿಕೊಡಲು ನಿಶ್ಚಯಿಸಿದುದು
• ವಾಸುಕಿಗೆ ಬ್ರಹ್ಮನ ಆಶ್ವಾಸನೆ
• ಜರತ್ಕಾರುವಿನ ತಪಸ್ಸು : ಪರೀಕ್ಷಿತನ ಉಪಾಖ್ಯಾನ : ಪರೀಕ್ಷಿತನು ಋಷಿಯ ಕೊರಳಿಗೆ ಹಾವನ್ನು ಹಾಕಿದುದು : ಶೃಂಗಿಯ ಕೋಪ
• ಶೃಂಗಿಯು ಪರೀಕ್ಷಿತನಿಗೆ ಶಾಪವನ್ನಿತ್ತುದು : ಶೃಂಗಿಯ ಅನುಚಿತಕಾರ್ಯಕ್ಕಾಗಿ ಶಮೀಕನ ಖಂಡನೆ
• ಶಮೀಕನು ಮಗನಿಗೆ ಸಮಾಧಾನ ಹೇಳಿದುದು : ಗೌರಮುಖನ ಮೂಲಕ ಪರೀಕ್ಷಿತನಿಗೆ ಶಾಪದ ವಾರ್ತೆಯನ್ನು ಹೇಳಿಕಳುಹಿಸಿದುದು : ರಾಜನಿಂದ ಆತ್ಮರಕ್ಷಣೆಯ ವ್ಯವಸ್ಥೆ : ತಕ್ಷಕ ಮತ್ತು ಕಶ್ಯಪರ ಸಂಭಾಷಣೆ
• ತಕ್ಷಕನು ಕಾಶ್ಯಪನ ವಿದ್ಯೆಯನ್ನು ಪರೀಕ್ಷಿಸಿದುದು : ಕಾಶ್ಯಪನ ವಿದ್ಯಾಸತ್ತ್ವಕ್ಕೆ ಮೆಚ್ಚಿ ಅವನಿಗೆ ಅಪಾರವಾದ ಧನಕೊಟ್ಟು ತಕ್ಷಕನು ಅವನನ್ನು ಹಿಂದಕ್ಕೆ ಕಳುಹಿಸಿದುದು : ತಕ್ಷಕನು ವೇಷಮರೆಸಿ ರಾಜನ ಸಮೀಪಕ್ಕೆ ಹೋಗಿ ಅವನನ್ನು ಕಚ್ಚಿದುದು
• ಜನಮೇಜಯನ ರಾಜ್ಯಾಭಿಷೇಕ ಮತ್ತು ವಿವಾಹ
• ವೀರಣಸ್ತಂಭದಲ್ಲಿ ಜೋತಾಡುತ್ತಿರುವ ಪಿತೃದೇವತೆಗಳೊಡನೆ ಜರತ್ಕಾರುವಿನ ಸಂಭಾಷಣೆ
• ಮದುವೆಯಾಗಲು ಜರತ್ಕಾರುವಿನ ನಿರ್ಧಾರ
• ನಾಗಕನ್ಯೆಯೊಡನೆ ಜರತ್ಕಾರುವಿನ ವಿವಾಹ : ನಾಗಕನ್ಯೆಯು ಪತಿಸೇವೆಮಾಡುತ್ತಿದ್ದುದು : ಸಲ್ಲದ ನೆಪಮಾಡಿ ಜರತ್ಕಾರುವು ಪತ್ನಿಯನ್ನು ತ್ಯಾಗಮಾಡಿದುದು
• ವಾಸುಕಿಯ ಚಿಂತೆ : ಜರತ್ಕಾರುವು ವಾಸುಕಿಯನ್ನು ಸಮಾಧಾನಪಡಿಸಿದುದು : ಆಸ್ತೀಕನ ಜನನ ಮತ್ತು ವಿದ್ಯಾಭ್ಯಾಸ
• ಪರೀಕ್ಷಿದ್ರಾಜನ ಧಾರ್ಮಿಕತೆಯ ಮತ್ತು ಉತ್ತಮಗುಣಗಳ ವರ್ಣನೆ : ರಾಜನು ಬೇಟೆಯಾಡಲು ಹೋದುದು ಮತ್ತು ಅರಣ್ಯದಲ್ಲಿ ಶಮೀಕಮಹರ್ಷಿಗೆ ಅವಮಾನ ಪಡಿಸಿದುದು
• ಶೃಂಗಿಯು ಪರೀಕ್ಷಿತನಿಗೆ ಶಾಪಕೊಟ್ಟುದು : ತಕ್ಷಕನು ಚಿಕಿತ್ಸೆಮಾಡಲು ಬರುತ್ತಿದ್ದ ಕಾಶ್ಯಪನನ್ನು ಹಿಂದಕ್ಕೆ ಕಳುಹಿಸಿದುದು : ಸರ್ಪದಂಶನದಿಂದ ಪರೀಕ್ಷಿತನ ಮರಣ : ತಕ್ಷಕನಿಗೆ ಪ್ರತೀಕಾರಮಾಡಲು ಜನಮೇಜಯನ ಪ್ರತಿಜ್ಞೆ
• ಜನಮೇಜಯನಿಂದ ಸರ್ಪಯಾಗೋಪಕ್ರಮ
• ಸರ್ಪಯಾಗದ ಆರಂಭ ಮತ್ತು ಸರ್ಪಗಳ ವಿನಾಶ
• ಸರ್ಪಯಾಗದಲ್ಲಿ ಭಾಗವಹಿಸಿದ್ದ ಋತ್ವಿಜರ ನಾಮಾವಳಿ : ಭಯಂಕರವಾದ ರೀತಿಯಲ್ಲಿ ಸರ್ಪಗಳ ವಿನಾಶ: ತಕ್ಷಕನು ಇಂದ್ರನನ್ನು ಆಶ್ರಯಿಸಿದುದು : ವಾಸುಕಿಯು ತನ್ನ ತಂಗಿಗೆ ಆಸ್ತೀಕನನ್ನು ಯಾಗಪ್ರತಿಬಂಧಕ್ಕಾಗಿ ಕಳುಹಿಸಿಕೊಡುವಂತೆ ಹೇಳಿದುದು
• ವಾಸುಕಿಗೆ ಆಸ್ತೀಕನ ಆಶ್ವಾಸನೆ ಮತ್ತು ಆಸ್ತೀಕನು ಸರ್ಪಯಜ್ಞಕ್ಕೆ ಹೋದುದು
• ಆಸ್ತೀಕನು ಯಜ್ಞದ ಯಜಮಾನನನ್ನೂ, ಯಜ್ಞವನ್ನೂ, ಋತ್ವಿಜರನ್ನೂ, ಸದಸ್ಯರನ್ನೂ ಮತ್ತು ಅಗ್ನಿದೇವನನ್ನೂ ಸ್ತುತಿಸಿದುದು
• ಜನಮೇಜಯರಾಜನು ಆಸ್ತೀಕನಿಗೆ ವರನೀಡಲು ಸಿದ್ಧನಾದುದು : ತಕ್ಷಕನ ವ್ಯಾಕುಲತೆ : ಸರ್ಪಯಾಗವನ್ನು ನಿಲ್ಲಿಸುವಂತೆ ಆಸ್ತೀಕನು ವರವನ್ನು ಕೇಳಿದುದು
• ಅಗ್ನಿಕುಂಡದಲ್ಲಿ ದಗ್ಧವಾಗಿಹೋದ ಪ್ರಮುಖ ಸರ್ಪಗಳು
• ಯಜ್ಞದ ಪರಿಸಮಾಪ್ತಿ : ಆಸ್ತೀಕನಿಗೆ ಸರ್ಪಗಳಿಂದ ವರಪ್ರದಾನ

ಅಂಶಾವತರಣಪರ್ವ

• ಮಹಾಭಾರತದ ಉಪಕ್ರಮ
• ಜನಮೇಜಯನ ಯಾಗಕ್ಕೆ ವ್ಯಾಸರ ಆಗಮನ : ಅವರಿಗೆ ಸತ್ಕಾರ : ವ್ಯಾಸರ ನಿರ್ದೇಶನದಂತೆ ವೈಶಂಪಾಯನರು ಮಹಾಭಾರತದ ಕಥೆಯನ್ನು ಹೇಳಲು ಉಪಕ್ರಮಿಸಿದುದು
• ಸಮಗ್ರಮಹಾಭಾರತದ ಸೂಕ್ಷ್ಮಪರಿಚಯ
• ಮಹಾಭಾರತದ ಮಹಿಮೆ
• ಉಪರಿಚರನ ಚರಿತ್ರೆ : ಸತ್ಯವತೀ, ವ್ಯಾಸ ಇವರೇ ಮೊದಲಾದವರ ಸಂಕ್ಷೇಪ ಜನ್ಮಕಥೆ
• ಬ್ರಾಹ್ಮಣರಿಂದ ಕ್ಷತ್ರಿಯವಂಶದ ಉತ್ಪತ್ತಿ : ಆ ಕಾಲದ ಧರ್ಮರಾಜ್ಯದ ವರ್ಣನೆ : ಅಸುರರ ಉತ್ಪತ್ತಿ : ಭೂಭಾರದಿಂದಾಗಿ ಪೀಡಿತಳಾದ ಭೂದೇವಿಯು ಬ್ರಹ್ಮನನ್ನು ಶರಣುಹೋದುದು : ಬ್ರಹ್ಮನು ದೇವತೆಗಳನ್ನು ತಮ್ಮ-ತಮ್ಮ ಅಂಶಗಳಿಂದ ಪೃಥ್ವಿಯಲ್ಲಿ ಅವತರಿಸುವಂತೆ ನಿರ್ದೇಶಿಸಿದುದು

ಸಂಭವಪರ್ವ

• Description of the lineage of sages such as Marichi and Daksha’s daughters including Aditi.
• ಮರೀಚ್ಯಾದಿ ಮಹರ್ಷಿಗಳ ಮತ್ತು ಅದಿತಿಯೇ ಮೊದಲಾದ ದಕ್ಷಕನ್ಯೆಯರ ವಂಶ ವಿವರಣೆ
• ದೇವ-ದಾನವರ ಅಂಶಾವತಾರದಿಗ್ದರ್ಶನ
• ದುಷ್ಯಂತನ ರಾಜ್ಯಾಡಳಿತ
• ದುಷ್ಯಂತನ ಮೃಗಯಾವಿಹಾರ
• ಕಣ್ವಾಶ್ರಮದ ವರ್ಣನೆ : ದುಷ್ಯಂತನ ಪ್ರವೇಶ
• ದುಷ್ಯಂತ-ಶಕುಂತಲೆಯರ ಸಂಭಾಷಣೆ : ಶಕುಂತಲೆಯು ತನ್ನ ಜನ್ಮವೃತ್ತಾಂತವನ್ನು ದುಷ್ಯಂತನಿಗೆ ಹೇಳಿದುದು : ವಿಶ್ವಾಮಿತ್ರರ ತಪೋಭಂಗಕ್ಕಾಗಿ ಇಂದ್ರನು ಮೇನಕೆಯನ್ನು ಕಳುಹಿಸಿದುದು
• ಮೇನಕಾ-ವಿಶ್ವಾಮಿತ್ರರ ಸಮಾಗಮ : ಕನ್ಯೋತ್ಪತ್ತಿ : ಪಕ್ಷಿಗಳಿಂದ ಶಿಶುವಿನ ರಕ್ಷಣೆ : ಕಣ್ವರು ಆ ಶಿಶುವನ್ನು ಕರೆತಂದು ಶಕುಂತಲಾ ಎಂದು ನಾಮಕರಣ ಮಾಡಿದುದು
• ಶಕುಂತಲಾ-ದುಷ್ಯಂತರ ಗಾಂಧರ್ವವಿವಾಹ : ಕಣ್ವರಿಂದ ಅನುಮೋದನೆ
• ಶಕುಂತಲೆಗೆ ಪುತ್ರಜನನ : ದುಷ್ಯಂತನ ಅರಮನೆಗೆ ಪುತ್ರಸಹಿತಳಾದ ಶಕುಂತಲೆಯ ಆಗಮನ : ದುಷ್ಯಂತ- ಶಕುಂತಲೆಯರ ಸಂವಾದ : ಅಶರೀರವಾಣಿಯಂತೆ ದುಷ್ಯಂತನು ಶಕುಂತಲೆಯನ್ನು ಪರಿಗ್ರಹಿಸಿ ಭರತನಿಗೆ ಯೌವರಾಜ್ಯಾಭಿಷೇಕ ಮಾಡಿದುದು
• ಭರತಕುಲೋತ್ಪನ್ನರ ಸಂಕ್ಷೇಪ ಇತಿಹಾಸ

• ಶುಕ್ರಾಚಾರ್ಯರಲ್ಲಿ ಕಚನ ಶಿಷ್ಯವೃತ್ತಿ : ರಾಕ್ಷಸರಿಂದ ಉಪಟಳ : ಕಡೆಗೆ ಶುಕ್ರಾಚಾರ್ಯರಿಂದ ಮೃತಸಂಜೀವಿನೀ ವಿದ್ಯೆಯ ಉಪದೇಶ
• ಕಚನನ್ನು ವರಿಸಲು ದೇವಯಾನಿಯ ಪ್ರಯತ್ನ: ಕಚನ ಅಸಮ್ಮತಿ : ಪರಸ್ಪರ ಶಾಪಪ್ರದಾನ
• ದೇವಯಾನೀ-ಶರ್ಮಿಷ್ಠೆಯರ ಕಲಹ : ಬಾವಿಯಲ್ಲಿ ಬಿದ್ದಿದ್ದ ದೇವಯಾನಿಯನ್ನು ಯಯಾತಿಯು ಮೇಲಕ್ಕೆ ತಂದುದು : ಶುಕ್ರಾಚಾರ್ಯರೊಡನೆ ದೇವಯಾನಿಯ ಸಂಭಾಷಣೆ
• ದೇವಯಾನಿಗೆ ಶುಕ್ರರ ಉಪದೇಶ : ದೇವಯಾನಿಯ ಅಸಮ್ಮತಿ
• ಶುಕ್ರಾಚಾರ್ಯರನ್ನು ರಾಕ್ಷಸರಾಜ್ಯದಲ್ಲಿಯೇ ಉಳಿಸಿಕೊಳ್ಳಲು ವೃಷಪರ್ವನ ಅನುರೋಧ : ವೃಷಪರ್ವನ ಅಪ್ಪಣೆಯ ಪ್ರಕಾರ ಶರ್ಮಿಷ್ಠೆಯು ದೇವಯಾನಿಗೆ ದಾಸಿಯಾದುದು
• ದೇವಯಾನೀ-ಶರ್ಮಿಷ್ಠೆಯರ ವನವಿಹಾರ: ರಾಜಾ ಯಯಾತಿಯ ಆಗಮನ : ಯಯಾತಿಯೊಡನೆ ದೇವಯಾನಿಯ ಸಂಭಾಷಣೆ : ಯಯಾತಿ-ದೇವಯಾನಿಯರ ವಿವಾಹ
• ದೇವಯಾನಿಗೆ ಯಯಾತಿಯಿಂದ ಸಂತಾನಪ್ರಾಪ್ತಿ : ಶರ್ಮಿಷ್ಠಾ-ಯಯಾತಿಯರ ರಹಸ್ಯಪ್ರಣಯ : ಪುತ್ರಜನನ
• ದೇವಯಾನೀ-ಶರ್ಮಿಷ್ಠೆಯರ ಸಂವಾದ : ಶುಕ್ರರ ಶಾಪ : ಯಯಾತಿಗೆ ಅಕಾಲಿಕ ವೃದ್ಧಾಪ್ಯ
• ಮುಪ್ಪನ್ನು ಸ್ವೀಕರಿಸಿ ಯೌವನವನ್ನು ಕೊಡುವಂತೆ ಯಯಾತಿಯು ಮಕ್ಕಳನ್ನು ಕೇಳಿದುದು : ನಾಲ್ಕು ಜನ ಮಕ್ಕಳ ಅಸಮ್ಮತಿ : ಅವರಿಗೆ ಶಾಪಪ್ರದಾನ : ಪೂರುವಿನ ಸಮ್ಮತಿ : ರಾಜನು ಅವನನ್ನು ಅನುಗ್ರಹಿಸಿ ಯೌವನವನ್ನು ಪಡೆದುದು
• ರಾಜಾ ಯಯಾತಿಯ ವಿಷಯಸೇವನೆ : ವೈರಾಗ್ಯ : ಪೂರುವಿಗೆ ಪಟ್ಟಗಟ್ಟಿ ವನಪ್ರಸ್ಥಾನ
• ಯಯಾತಿಯ ತಪಸ್ಸು : ಸ್ವರ್ಗಪ್ರಾಪ್ತಿ
• ಇಂದ್ರನ ಅಪೇಕ್ಷೆಯಂತೆ ಯಯಾತಿಯು ಪೂರುವಿಗೆ ಮಾಡಿದ ಉಪದೇಶದ ವಿವರಣೆ
• ಸ್ವರ್ಗದಿಂದ ಯಯಾತಿಯ ಪತನ : ಅಷ್ಟಕನೊಡನೆ ಸಂಭಾಷಣೆ
• ಯಯಾತಿ ಮತ್ತು ಅಷ್ಟಕರ ಸಂವಾದ
• ಪರಿಶಿಷ್ಟ